Mukimlik belgesinin önemi
Pazartesi, 05 Temmuz 2010 11:23


Ülkemize son yıllarda önemli sayıda yabancı sermayeli şirketin girmesi ve Türk şirketlerinin de hatırı sayılır derecede uluslararası pazarlara açılması sonucu yaratılan ticaret hacminin gereği olan mal ve hizmet bedellerinin ödenmesi  noktasında dikkat edilmesi gereken birçok konuda yasal düzenleme yapılmış olup bunlara ilişkin uygulamalarda azami dikkati göstermek gerekir.
Ülkemiz ile yabancı ülkeler arasında imzalanan Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmalarının (ÇVÖA) 4. maddesi “mukimlik” konusunun kapsamının ne olduğunu açıklamış ve gerçek ya da tüzel kişilerin hangi hallerde bir ülkenin mukimi sayılması gerektiğini vurgulamıştır. ÇVÖA anlaşmaya taraf ülkelerde mukim kişilere uygulandığından, anlaşmalardan yararlanmak isteyen mükelleflerin, tam mükellef oldukları ülkenin yetkili makamlarından mukimlik belgesi almaları gerekmektedir.
Ülkemiz uygulamasına göre, anlaşmaya taraf devlette faaliyette bulunan veya hizmet icra eden, Türkiye’de yerleşik gerçek veya tüzel kişilere bu devletin yetkili makamlarınca hazırlanarak verilen belgeler Gelir İdare Başkanlığı’nca (GİB) onaylanmamakta, bunun yerine Türkiye yönünden yetkili makamlarca düzenlenen mukimlik belgesi kendilerine verilmektedir.
Mukimlik belgesinin GİB tarafından düzenlendiği hallerde;
- Mukimlik belgesi üç nüsha halinde düzenlenir; bir nüshası ilgili mükellefe verilir,
- İkinci nüshası mükellefin bağlı olduğu vergi dairesine başvuru dilekçesi ile birlikte gönderilir,
- Son nüshası ise Gelir İdaresi Başkanlığı’nda saklanır.

MUKİMLİK BELGESİ İÇİN YAPILACAK BAŞVURUDA İSTENEN BİLGİ VE BELGELER
Türkiye’de tam mükellef olanların mukimlik belgesi temini için 13 Şubat 2007 tarih ve ÇVÖA/2007-1 sayılı sirkülerinde talep edilen belgelerle birlikte GİB’e (Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Daire Başkanlığı) veya sadece bağlı olan mükellefler açısından Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığı’na başvurmaları gerekmektedir.
Ayrıca, anlaşmaya taraf diğer ülkede yerleşik (tam mükellef) olanların Türkiye’de elde ettikleri kazanç veya iratların ilgili anlaşma çerçevesinde vergiye tabi tutulabilmesi için de kendi ülkelerinin yetkili makamlarından mukimlik belgesi almaları ve bu belgenin aslı ile noterlikçe veya bu ülkelerdeki Türk konsolosluklarınca tasdik edilecek Türkçe tercümesinin bir örneğini ilgili vergi dairesine veya kendilerine yapılan ödeme üzerinden vergi sorumlularınca vergi tevkifatı yapılması durumunda ise vergi sorumlularına ibraz etmeleri gerekmektedir. Vergi sorumluları teslim aldıkları söz konusu mukimlik belgelerini gerektiğinde yetkili makamlara ibraz etmek üzere saklayacaklardır. Mukimlik belgesinin ibraz edilememesi durumunda ise ilgili anlaşma hükümleri yerine yürürlükte olan iç mevzuat hükümleri uygulanıp ve ÇVÖA’ya göre hak edilen avantajlar ortadan kaldırılabilecektir.

Yazarın Diğer Yazıları İçin Tıklayınız