Nükleer snatralın yüzde 51'i Rusya'nın
Pazartesi, 26 Temmuz 2010 10:29
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Rusya Federasyonu Hükümeti Arasında Türkiye Cumhuriyeti’nde Akkuyu Sahasında Bir Nükleer Güç Santralinin Tesisine ve İşletimine Dair İşbirliğine İlişkin Anlaşmanın Uygun Bulunduğuna Dair Kanun, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
12 Mayıs 2010 tarihinde Ankara’da imzalanan işbirliği anlaşmasına ilişkin kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütecek.
Anlaşmaya göre, iki ülke; nükleer güç santralının tasarımı ve altyapı dahil olmak üzere inşası, santralın güvenilir şekilde işletilmesi, santralde üretilen elektriğin alım-satımı, kullanılmış nükleer yakıtın taşınması, santralın sökümü, personelinin eğitimi, Türkiye’deki yakıt üretim tesislerinin kurulması ve işletimi de dahil, nükleer yakıt döngüsü gibi konularda iş birliği yapacak. Bütün bunlar, Türk tarafına mali yük getirmeden yürütülecek.
Rusya adına Rusya Federasyonu Devlet Atom Enerjisi Kuruluşu (Rosatom), Türk tarafı adına Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı anlaşmaya taraf olacak.
Rus tarafı, anlaşmanın imza tarihinden itibaren 3 ay içinde proje şirketinin kurulması için gerekli işlemleri başlatacak.
Nükleer güç santralının toplam kurulu gücü 4 bin 800 megavatlık 4 üniteden oluşacak. Proje şirketi, nükleer güç santralı tarafından üretilen elektrik de dahil olmak üzere, santralın sahibi olacak. Proje şirketi, Rus tarafınca yetkilendirilen şirketlerin doğrudan veya dolaylı olarak başlangıçta yüzde 100 hissesine sahip olacak şekilde, Türkiye’nin kanunları ve düzenlemeleri kapsamında anonim şirket şeklinde kurulacak.
Rus yetkili kuruluşlarının proje şirketindeki toplam payları, yüzde 51’den az olmayacak.

BAŞARISIZLIKTAN RUSYA SORUMLU

Rus tarafı, proje şirketinin başarısızlığı halinde, anlaşmadan kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmek için yeni bir proje şirketi belirlemede sorumluluk üstlenecek.
Proje şirketi, elektrik satın alma anlaşmasının sona ermesinin ardından nükleer güç santralının her bir ünitesi için işletmeye girişten 15 yıl sonra net karın yüzde 20’sini Türkiye’ye verecek. Bu ödeme, santralın ömrü boyunca devam edecek.
Proje şirketi, ilk 7 yılda 1. üniteyi devreye sokacak. Şirket daha sonra art arda birer yıl aralıklarla 2, 3 ve 4. üniteleri ticari işletmeye alacak.
Türkiye, nükleer güç santrali yapılacak sahayı, mevcut altyapısıyla birlikte bedelsiz olarak, santralın söküm sürecinin sonuna kadar proje şirketine tahsis edecek.

ALIM GARANTİSİ
Proje şirketi, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulundan (EPDK) elektrik üretimi lisansı almasından sonraki 30 gün içinde, 4 ünite için sabit miktarlı elektriğin alınması amacıyla Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt Anonim Şirketi (TETAŞ) ile elektrik satın alma anlaşması imzalayacak.
TETAŞ, proje şirketinden santralde üretilmesi planlanan elektriğin ünite 1, ünite 2 için yüzde 70’ine ve ünite 3, ünite 4 için yüzde 30’una karşılık gelen sabit miktarlarını, her bir güç ünitesinin ticari işletmeye alınma tarihinden itibaren 15 yıl boyunca KDV hariç 12,35 ABD senti/kWh fiyattan satın almayı garanti edecek. 

AKP FİRE VERDİ
Türkiye ile Rusya arasında 12 Mayıs 2010’da Ankara’da imzalanan işbirliği anlaşmasını onaylayan yasa, Meclis’teki tartışmaların ardından 26’ya karşı 215 oyla kabul edildi. AKP Meclis’teki ‘Akkuyu oylaması’nda fire verdi, AKP’nin Mersin milletvekilleri oylamaya katılmadı.

CHP yargıya gidiyor

CHP, Akkuyu’ya nükleer santral kurulmasına ilişkin yasanın iptali için Anayasa Mahkemesi’ne başvuracak. Ana muhalefet, ‘bir ihale anlaşmasının’ Anayasa’nın 90. maddesinin uluslararası anlaşmalara verdiği üstün statüden yararlanmak için uluslararası anlaşma haline getirilerek denetim dışı bırakıldığını iddia ediyor. CHP, bu durumun hukuk devletine, idarenin tüm yargı ve işlemlerinin yargı denetimine tabi olması ilkesine aykırı olduğunu savunuyor.