Facia ‘geliyorum’ demiş
Pazartesi, 21 Aralık 2009 15:08

19 madencinin öldüğü göçük faciasında 3 kişi tutuklanırken, maden ocağının ruhsatlandırılmış projeden farklı bir alanda faaliyet gösterdiği ve birçok eksiği bulunduğu ortaya çıktı.

Mustafakemalpaşa’da 19 kişinin ölümüyle sonuçlanan facianın ardından başlatılan çok yönlü soruşturma devam ederken, Bükköy Madencilik Yönetim Kurulu Başkanı Nurullah Ercan olaydan tam 8 gün sonra ses verdi. Ercan, yazılı bir açıklama yaparak, olaydan duyduğu acıyı dile getirdi ve ölenlerin yakınlarıyla işsiz kalan madencilere yardım edeceklerini bildirdi.

PATRON SERBEST, 3 YÖNETİCİ TUTUKLU
Hakkında arama ve yakalama kararı çıkarılmadığı öğrenilen Ercan, yazılı açıklaması basına yansıdıktan sonra da Mustafakemalpaşa Adliyesi’ne gitti. Ercan, savcılık tarafından tutuklanma istemiyle sevk edildiği mahkemece serbest bırakıldı. Bükköy Madencilik’in yöneticileri Fahrettin Şolpan, Hayrettin Çelik ve Bayram Erdem, ‘görevi kötüye kullanmak’ ve ‘taksirle birden fazla kişinin ölümüne neden olmak’ suçlamasıyla tutuklandı.

ASIL SORUMLU KİM?
Olaydaki asli sorumluluğun kime ait olduğu konusunda ise kafalar karışık. Genel Müdür Şolpan, ilk ifadesinde maden ocağının işyeri sahibi Nurullah Ercan tarafından kendisine devredildiğini belirterek, sorumluluğu üstlendi. Ancak  Şolpan, mahkemede ifade değiştirdi ve olayın dinamit patlatılmasından değil, işçilerin sigara içmesinden kaynaklanmış olabileceğini söyledi. Ancak Maden İşleri Genel Müdürlüğü, MTA Genel Müdürlüğü, Türkiye Kömür İşletmeleri Genel Müdürlüğü, Türkiye Taşkömürü Kurumu elemanlarından oluşan 14 kişilik özel ekibin hazırladığı rapor, Şolpan’ın aksine, maden ocağında bir dizi eksiklik bulunduğunu ortaya koydu. Ocağın 6 ay süreyle kapatılmasına gerekçe oluşturan ana eksiklikler şöyle:
* Aydınlatma teçhizatının antigrizulu olmadığı,
* İşletme projesinde belirlendiği biçimiyle nefeslikleri birbirine bağlayan galeri olmadığı,
* Ocağın havalandırılmadığı, havalandırmanın yetersiz olduğu,
* Nakliyede kullanılan elektrik motorları dışındaki ekipmanların antigrizulu olmadığı,
* Tahkimat direklerinin kırılmış olduğu,
* Tavanın çöktüğü,
* Gaz ölçümlerinin gerekli biçimde yapılmadığı.

PROJE DIŞINDA ÜRETİM YAPILDI
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Enerji Tabii Kaynaklar Bakanlığı’ndan yapılan ortak açıklamada da işletmenin, 2009’da ruhsatlandırılmış projeden farklı bir alanda üretim faaliyetlerine girerek proje dışına çıktığının belirlendiği ifade edildi. Açıklamada, “Bu yeni üretim alanında havalandırma sisteminin yetersiz olması, gaz ölçümlerinin uygun teknolojiyle ve gereği gibi yapılmaması nedeniyle kazanın meydana geldiği anlaşılmıştır” denildi.

‘DEVEYE SORMUŞLAR…’
Maden ocağının durumuyla ilgili en çarpıcı açıklama ise Vali Şahabettin Harput’tan geldi. Maden İşleri Genel Müdürlüğü’nün 2007’de yaptığı incelemede ocaktaki eksikleri tespit ettiğini, ancak nasıl bir işlem yapıldığının belli olmadığını kaydeden Harput, şöyle konuştu: “Maden ocağında A’dan Z’ye sorunların olduğu bir gerçek. Hani meşhur bir söz, deveye sormuşlar, neden boynun eğri, o da nerem doğru demiş.”

KAMUOYU TEPKİSİ SÜRÜYOR
Facianın ardından kamuoyunda oluşan tepkiler de sürüyor. Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB), olay nedeniyle Dünya Madenciler Günü etkinliklerini iptal etti.  TMMOB Başkanı Mehmet Soğancı, “Bu türden kazalar takdir-i ilahi değildir. Biz oda olarak buna iş kazası demiyoruz, bu bir iş cinayetidir” dedi. Bursa’da eylem yapan bir grup adına açıklama yapan Bursa İşçi Hakları Derneği Başkanı Rahim Dede de “Daha önce 5 tekstil işçisinin yanarak ölmesi gibi Mustafakemalpaşa’da ki bu kaza da hiçbir tedbir almadan daha çok para kazanma hırsı güden bir zihniyetin sonucudur” diye konuştu.